Hrpelje - Dragomir Benčič - Brkin

Een standbeeld, opgesteld op een steenmonument. Ontdekt op 25 november 1967, beeldhouwer France Rotar.

EŠD 16831

.

BENČIČ, Dragomir (Dragomir Benčić, partizanenaam Brkin), partizaan, politieke commissaris, generaal-majoor, volksheld (geb. 30 oktober 1911, Pulj, Kroatië; overleden 23 juni 1967, Zagreb, Kroatië, begraven in Ljubljana).

Hij bezocht de basisschool in Pulj en de gymnasium in Ljubljana (afgestudeerd in 1930), waar de familie zich had teruggetrokken voor de fascistische beweging. Vanaf 1930 studeerde hij bouwkunde aan de Technische faculteit in Ljubljana, maar onderbrekings vanwege moeilijkere sociale omstandigheden meerdere keren en verdiende hij als technicus. Hij behaalde zijn bouwkundestudie in 1950 aan de Technische faculteit in Zagreb, in 1956 behaalde hij de Hogere Militaire Academie van JLA in Beograd.

Voor de Tweede Wereldoorlog deed hij zich in Ljubljana aan het vooruitstrijdende studentenbeweging aan. In april 1941 deed hij zich als vrijwilliger aan het nationaal bevrijdingsbeweging aan, werd direct gearresteerd, maar kon hij zich uit Ljubljana ontsnappen. Hij help bij het organiseren van de eerste partizanen-afdelingen, verzamelde wapens en benodigde materialen en verspreidde propaganda. In april 1942 deed hij zich aan het NOB aan en werd lid van de KP. Hij deed zich toe aan de eerste afdeling van de Notranjski Odred als politieke commissaris, in juli 1942 deed hij zich aan de nieuw opgerichte Dolomitski Odred aan, waar hij politieke commissaris van de tweede bataljon werd. Hij nam ook de functie van politieke commissaris over in de derde bataljon van de Šercerjeva brigade (1942–43), de eerste Istriëse brigade (1943), het derde bataljon van de Loška brigade, de 13e slovenske aanvalbrigade, later ook bekend als de Bračičeva brigade (1943–44), de vierde operatieve zone (1944–45), de 14e divisie (1944–45) en de 9e korps (tot de opname in de Joegoslavische armee). Als politieke commissaris van de vierde operatieve zone gaf hij in 1944 een circulaire met de vraag om intensiever politiek werk in de partizanen-eenheden, waarin hij de rechten van Slovenië op de Koroška, het Sloveense kustgebied, Benečje en Istrië benadrukte; voor de popularisering van de Rode leger voelde hij aan te bevelen de inhoud van Titov toespraak bij de aankomst van het leger in Joegoslavië; als laatste vraag stelde hij dat er een strengere standpunt moest worden ingenomen ten opzichte van de vermanen, domobrancen en anderen die ondanks de oproep niet wilden vertrekken uit de bezet gebieden tot een bepaald tijdstip, nl. september 1944. Hij vroeg om de overdracht van gevangenen aan militaire rechtszaken, en voor diegene die zichzelf overgaven aan de partizanen, een mildere behandeling. Als politieke commissaris had hij bijgedragen aan de versterking van de opstand in Istrië, in de Steiermarch en in de Koroška. Hij deelde mee aan verschillende gevechten, zoals bijvoorbeeld in Jelenov žleb, op de Pohorje, in de Mozirske bergen, in alle gevechten bij de beweging van de XIVe divisie naar de Steiermarch. Tijdens de oorlog was hij driemaal gewond. Als commissaris van het 9e korps was hij aan het hoofd van de 30e en 31e divisie, die in april 1945 Trieste bevrijdden. In 1945 werd hij lid van de Hoofdcommissie van de OF van Slovenië.

Bron: Novi Slovenski biografski leksikon